پنج دقیقه تا رسیدن سفیر
فروشنده کارت بانکی را از دستم میگیرد. سری تکان میدهد و میگوید:
«کاسبی کساد است، خانم. پسرم هفده سالش است؛ اگر سال دیگر از من ماشین بخواهد، دوچرخه هم نمیتوانم برایش بخرم.»
کیسه خریدم را میگیرم و سرم را به نشانه اینکه میفهمم، تکان میدهم.
زن مسنی بهسختی از پلههای اتوبوس بالا میآید. روی صندلی خالی کنارم مینشیند و میگوید:
«چه هوای بدی! عطاری نزدیک خانه ما خیلی گرانفروش است. باید بروم تجریش. با این پادرد…»
از پنجره دودهگرفته به آسمان خاکستری و انبوه ماشینها نگاه میکنم. باز هم سرم را به نشانه فهمیدن تکان میدهم. شاید لبخندی هم میزنم؛ لبخندی از سر همدلی.
پشت باجه پذیرش دارو ایستادهام. دختر جوانی با متصدی باجه بحث میکند؛ از اینکه چرا داروی پدرش تحت پوشش بیمه نیست، درحالیکه دارویی ضروری و بسیار گران است.
او را هم میفهمم. خوب میفهمم.
مکملهای سفارش مادرم را با قیمتی چند برابر دفعه پیش تحویل میگیرم.
خیابان شلوغ است. خیلی شلوغ.
خستهام و کلافه؛ از اینهمه درد، اینهمه ناامیدی، اینهمه تنگنا و از دور شدن رؤیای ساده داشتن یک زندگی معمولی.
گوشی به دست، دنبال اسنپ میگردم. حوصله پیادهروی تا خانه را ندارم. هوا هم بهشدت آلوده است. چشمهایم میسوزد، دلم هم.
ماشین پیدا میشود.
پنج دقیقه تا رسیدن سفیر.
منتظر میمانم و به صفحه گوشی خیره میشوم.
اخبار داخلی از برتری نظامی ایران، از تهدیدها، از ادعای پیروزی بر دشمن و از تجمعات پرشکوه شبانه میگویند.
فیلترشکنم کار نمیکند.
به ترافیک سنگین خیابان و خط قرمز ممتدی که مسیر را روی صفحه گوشی نشان میدهد، نگاه میکنم. نفسم بهسختی بالا میآید. جایی در پس ذهنم، بحران سوخت هم جولان میدهد.
ماشین میرسد. خودم را روی صندلی عقب رها میکنم.
راننده از آینه نگاهم میکند و میگوید:
«خانم، گوشی دستتان، توی خیابان نایستید. میقاپندها!»
تذکرش بهجاست. سرم را به نشانه تأیید تکان میدهم، گوشی را داخل کیفم میگذارم و به تمام آنچه از صبح میگذرد، فکر میکنم.
به فروشنده، به پسر هفدهسالهاش، به زن مسنی که برای خرید ارزانتر باید با پاهای دردناکش تا تجریش برود، به دختر جوانی که نگران داروی پدرش است و به خودم که حتی برای خرید چند قلم کالا و تهیه دارو، روزی چنین فرساینده را پشت سر میگذارم.
با خودم فکر میکنم ایران فقط حکومتها و صاحبان قدرتش نیست. ایران همین آدمها هستند؛ مردمی که در همین خیابانهای شلوغ، با همه خستگیها و نگرانیهایشان زندگی میکنند، کتاب میخوانند، میآموزند، خلق میکنند، عاشق میشوند، فرزند بزرگ میکنند و هنوز برای داشتن زندگی بهتر تلاش میکنند.
این ظرفیت انسانی را نباید با وضعیت سیاسی امروز یکی گرفت.
اما نمیتوان چشم بر واقعیت بست. مردم خستهاند، نگراناند و بسیاری از آنها امیدشان را به آینده از دست دادهاند. نمیشود از امید حرف زد و این واقعیت را نادیده گرفت.
شاید خطرناکترین اتفاق برای آینده ایران همین باشد که جامعه، آرامآرام، به این باور برسد که هیچ تغییری ممکن نیست؛ اینکه هرچه تلاش میکند، باز هم باید با دشواری بیشتری زندگی کند، از خواستههایش بگذرد و به حداقلها رضایت بدهد.
چنین فرسایشی فقط سفره مردم را کوچک نمیکند؛ اعتماد، امید و امکان کنش جمعی را هم تحلیل میبرد.
من نمیدانم فردای این سرزمین چه خواهد شد. نمیدانم این چرخه دشوار فرسایش و ناامیدی چه زمانی متوقف میشود.
اما میدانم پشت هرکدام از این چهرههای خسته، زندگیای جریان دارد که حقش بیش از اینهاست.
و شاید پیش از هر چیز، باید دوباره صدای همین زندگیها را شنید؛ زندگی مردمی که سهمشان از این سرزمین نباید فقط تحمل کردن باشد.



آخرین دیدگاهها